کارگری

در چنین شرایطی، وضعیت ثبات شغلی کارگران به یک معادله‌ی لاینحل یا معمای کاملاً بی‌جواب تبدیل شده است؛ از کمیته‌سازی و نشست‌های وزارت کار هیچ کاری برنیامده؛ نرخ قراردادهای موقت نجومی افزایش یافته و کار به قراردادهای یک ماهه رسیده؛ موقتی بودن، راه مطالبه‌گری و احقاق حقوق را سد کرده و به منزله‌ی یک مانع محکم مقابل تشکل‌یابی و اعتراض کارگران عمل می‌کند. کافیست نگاهی به پدیده‌ای به نام «بلک لیست» یا لیست سیاه در سودآورترین بخش کارگری کشور یعنی پارس جنوبی بیندازیم تا دریابیم، چگونه قراردادهای موقت می‌تواند کارگر مطالبه‌گر را از نان خوردن بیندازد

پس ای کارگر، معلم، بازنشستە، کشاورز، دولت تلافی تحریمها را با گران کردن نان و کالاها، منجمد کردن حقوق و دستمزدها، گران کردن دارو دلار و برق و آب و سوخت سر شما در آوردە است. پولهای توقیف شدە ای کە آزاد خواهند شد متعلق بە شماست. بازندە واقعی این تحریمها شما مردم بودە و در صورت ادامە آنها شما خواهید بود. حالا وقت اش رسیدە کە آنها را پس بگیرید.

برنامۀ اشتغال عمومی گسترده در آفریقای جنوبی (از این پس: برنامۀ اشتغال عمومی ...) که در سال 2004 با توجه به موفقیت قابل توجه برنامه های قبلی برای اشتغال عمومی به راه انداخته شد، هدف رسیدگی به بیکاری بسیار بالا در میان سیاه پوستان آفریقای جنوبی را دنبال می کرد. هدف دولت ایجاد 200000 شغل موقت در سال در چارچوب این برنامه بود. این هدف را، با توجه به نرخ بیکاری در کشور که از زمان پایان آپارتاید مدام بالای 25 درصد بود، می توان یک هدف متعادل تلقی کرد. مقیاس و ماهیت مشکل بیکاری در آفریقای جنوبی از برخی جهات جدی ترین نمونه مشکل بیکاری مورد بررسی در ...

تجربە بە ما آموختە است مبارزە صنفی بە تنهایی در رژیمی کە بە هیچ معیاری پایبند نیست نە کافی است و نە پاسخگوی وضعیت امروز زحمتکشان است. اوضاع رنجبار کنونی در کشور ما نیازمند ایجاد تحول دمکراتیک است و این تحول اتفاق نمی افتد مگر اینکە طبقە کارگر و سایر نیروهای مترقی و عدالتخواە کشور بتوانند خود را متشکل و متحد نمایند.

حول تازە تشکیل شورای هماهنگی و همبستگی کارکنان رسمی صنعت نفت است کە می تواند در هدایت و هماهنگ اعتراضات کارگران رسمی موثر واقع شود. قبلا نیز کارگران پیمانی نفت تشکل مشابەای را بوجود آوردەاند. این تشکل جدید اخیرا گزارشاتی در مورد اعتراضات و مطالبات کارگران رسمی و علل آن منتشر کردە است.



در آخرین بیانیە خود از برگزاری تجمع در ١٢ شهریور بە جای ٢٨ شهریور خبر دادە است. آنطور کە در بیانیە آخر شورای هماهنگی و همبستگی آمدە تعداد کارکنان رسمی شاغل و بازنشستە نفت ١٥٠ هزار نفر است کە همگی آنان حول اهم خواستە هایشان توافق دارند.

با سرمایەای کە ازشرکت فولاد بە غارت رفتە می شد علاوە بر افزایش دستمزد و حقوق کارگران و بازنشستگان و نوسازی شرکت فولاد و بسیاری از مشکلات مردم اصفهان و کشاورزان اصفهان را رفع یا حداقل کم کرد. اما حکومت ٩٣ میلیارد سود اضافی شرکت را صرف تجهیز نیروهای سرکوب و رشوە بە امامان جمعە، حوزەعلمیە و دیگر نهادها ی انگلی سر بار و مفت خور یعنی عواملی کردند کە هر یک بە شکلی در پاسداری از استبداد و بی عدالتی و سرکوب و فساد نقش داشتە و دارند. همان هایی کە کشاوزان زحمتکش معترض اصفهانی را کشتند و کور کردند و اعتصاب و اعتراض کارگران و بازنشستگان را در اصفهان و خوزس

گزارشها و تحقیقات موجود در بارۀ برنامۀ "نان آور" نشاندهندۀ تمایزی بین طرفداران "تضمین اشتغال" و دیگران در ارزیابی و قالب گیری از آن است. طرفداران "تضمین اشتغال"، از جمله چرنوا و ورای، و نیز آلن (Allen) این برنامه را به عنوان یک برنامۀ استخدام عمومی ارزیابی می کنند که "شواهدی را از مزایای یک برنامۀ تضمین اشتغال کامل ارائه کرده است". در برابر، محققانی که طرفدار "تضمین اشتغال" نیستند، از جمله گالاسو (Galasso) و راوالیون (Ravallion) برنامۀ مذکور را را یک "برنامۀ انتقال درآمد" ...

علت اصلی موقتی سازی ٩٤ درصد از نیروی کار و خیلی از مصیبت های دیگری کە بە کارگران تحمیل شدە، جلوگیری خشونت آمیز از تشکیل اتحادیە ها و دیگر تشکل های مستقل کارگری است. مثل آفتاب عالم تاب روشن است کسانی کە ٩٤ درصد کارگران را موقتی و در واقع بی حقوق کردەاند و با کمک آن کارگران را بە بند کشیدەاند حاضر نیستند بطور داوطلبانە امنیت شغلی کارگر را بە او باز گردانند. اما طبیعی است کە با دادن وعدەهای سر خرمن کوشش کنند مانع طغیان آنان شوند. اما بە این معنی نیست کە نمی شود امنیت شغلی را تامین کرد.

روز گذشتە ١٠٠ روز از بازداشت رسول بداقی از رهبران اصلی و با سابقە شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان گذشت. بداقی تا پیش از بازداشت آخرش چند بار دیگر بە دلیل فعالیت صنفی بازداشت و حداقل ٧ سال از عمر خود را در زندان جمهوری اسلامی گذراندە و بعد از آزادی از زندان قبلی از کار اخراج شدە است. با این همە فشار و ستم ولی دست از فعالیت های خود نکشیدە و در سخت ترین شرایط از فعالیت هایش دفاع کردە است. نگە داشتن بداقی در زندان انفرادی حاکی از فشاری است کە زندان بانان جنایتکار برای در هم شکستن او می آورند.

سندیکای کارگران شرکت واحد ضمن محکوم‌کردن پرونده سازی وزرات اطلاعات برای فعالین کارگری و معلمان و بازداشت و حبس آنان‌، خواستار آزادی بی قید و شرط دو عضو زندانی سندیکا و دیگر بازداشتی های این پرونده سازی های نخ نما و تکراری است.

مشکل این نیست کە مقامات و سیاست گذاران حکومتی از ریشە پدیدە ها و سبب و علل آنها بی اطلاع هستند و بعنوان مثال نمی فهمند کە با اعدام یا کور کردن چشم یا قطع کردن دست یک آفتاب دزد و مجرمان دیگر وسیلە نان درآوردن آنان و خانوادە هایشان را می گیرند و اینگونە مجازاتها بە جز اینکە غیر انسانی و وحشیانە است طرف را ترغیب بە ادامە دزدی و کار خلاف می کند، خیر اینطور نیست.

اگرچه هیچ یک از برنامه های ارائه شده برای تضمین اشتغال تماماً به اجرا نیامده است، اما هستند برخی برنامه های تاریخی و معاصری که دارای وجوه مشترکی اند. در فصل گذشته برخی از آنها به اختصار معرفی و نقد شدند. وجوه مشترک این برنامه ها عبارت اند از: دستمزدهای محدود به بودجۀ برنامه، پرداختهای پائین، کار عموماً فاقد مهارت و غالباً دستی. در این فصل 4 تا از این برنامه ها به تفصیل بررسی خواهند شد: : برنامۀ مدیریت کارگستری در ایالات متحده، طرح "نان آور" در آرژانتین، برنامۀ اشتغال عمومی گسترده در آفریقای جنوبی و برنامۀ ملی تضمین اشتغال روستایی در هند.

بازنشستگان برای تضمین آنچە بە دست آوردەاند و جلوگیری از افت ارزش حقوق و قدرت خریدشان بە تقویت تشکلهای کە درست کردەاند نیاز مبرم دارند. تشکیل اتحادیەای از تشکلهای مستقل موجود وسیلە و تضمینی است برای حفظ دست آوردها و دفاع مستمر از حقوق بازنشستگان در حال و آیندە.

شورای همبستگی کارکنان رسمی صنعت نفت اعلام کرده برابر تصمیمات تازه این شورا، اعتراض در محل کار تا روز دوشنبه بیست و چهارم مرداد ادامه خواهد داشت و چنانچه تا روز بیست و ششم مردادماه، وزیر نفت یا معاونت توسعه مدیریت او به صورت رسمی از طریق مصاحبه تلویزیونی یا از طریق بخشنامه رسمی تاریخ و نحوه اجرای ماده ده را اعلام نکنند، در این صورت چند تاریخ برای تعیین تاریخ نهایی تجمع به نظرسنجی گذاشته و تجمع با حضور خانواده های کارکنان انجام خواهد شد.
اعتراض کارگران

خودکشی ده کارگر فقط در دو ماه و بیست روز و مرگ دلخراش ۲۲ کارگر در بیست و سه روز اول مرداد، موجبات نگرانی خاطر را فراهم می‌کند؛ این اعداد نشانی از صعود شاخص‌های مرگ و میر کارگران در اثر شرایط کار است؛

امروزە هیچ شعاری بە اندازە شعار آزادی و عدالت اجتماعی کشش و ظرفیت جذب نیرو را ندارد. فقط برای جذب نیرو و تاکتیک هم نیست کە این شعار مهم و معتبر است برای ایجاد جامعەای کە در آن هم آزادی و دمکراسی و هم عدالت اجتماعی و برابری و صلح و آرامش برقرار باشد این شعار یا در واقع راهبرد اهمیت حیاتی دارد.

مباحتات پیرامون "تضمین اشتغال" عمدتاً به بحثهای درونی بین طرفداران این طرح، و به طور کلی در چارچوب تئوری جدید پولی محدود مانده اند. این بدان معناست که بیشتر بحث ها در این باره بر فرض مشترکی دایر بر امکان و افادۀ اساسی آن استوار شده اند. انتقاد بیرونی از "تضمین اشتغال" موچب یک بدیل پایه ای در برابر آن گردیده است و آن این که کاهش بیکاری مطلوب است،

با این اوصاف تا وقتی کە کارگران در تشکلهای مستقل سندیکایی خود را سازماندهی نکنند وضع شان روز بە روز بدتر از این کە هست خواهد شد. فرقی ندارد چە رژیمی بر کشور حاکم باشد، کارگر اگر متشکل نباشد در هیچ رژیمی نمی تواند از حق و حقوق خود در مقابل دولتها و کارفرمایان دفاع کند. هیچ راه دیگری غیر از متشکل شدن برای خلاصی از این وضعیت بردە وار وجود ندارد! بی جهت نبودە کە گفتەاند، کارگر متحد همە چیز، کارگر متفرق هیچ چیز!

روز پنجشنبه بیستم مردادماه گروه کثیری از پرسنل رسمی وزارت نفت شاغل در واحدهای ستادی و عملیاتی در بیش از سی مرکز کاری دست به اعتراض گسترده زدند.
این اعتراضات با خواست هایی همچون : اجرای ماده ده قانون وظایف و اختیارات نفت، رسیدگی به وضعیت بهداشت و درمان، معرفی و محاکمه غارتگران صندوق نفت، پایان دادن به انتصابات امنیتی، سیاسی و جناحی، پرداخت بک پی حقوق جدول سال نود و هفت و بک پی مالیات، برداشتن سقف پاداش بازنشستگی و...

بیش از ۱۳۰ اتحادیه کارگری از ۴۰ کشور مختلف در سراسر جهان طی یک هفته اخیر نامه های اعتراضی به رهبر ایران و همچنین به قوه قضاییه و نمایندگی دائمی ایران در سازمان ملل ارسال کردند.کارگران در سراسر جهان از نزدیک شاهد روند اوضاع در ایران طی هفته های آتی خواهند بود، و ما خواهان آزادی فوری تمامی فعالان سندیکایی زندانی هستیم.»

ما امضاء کنندگان این نامه از همه نهادهای بین‌المللی کارگری و مدافع حقوق انسانی می خواهیم که به هر طریق ممکن بر جمهوری اسلامی فشار وارد کنند تا سریعا واله زمانی را آزاد کنند. تنها در این صورت و با از سرگیری روند معالجه وی ممکن است که از مرگ حتمی نجات یابد.

اما از انصاف نگذریم، دولت منحوس سیزدهم ایدەآل خامنەای، پیشرفتهایی هم داشت کە منتقدین و خود دولت هم در گزارش های مربوط بە عملکرد یک سالە دولت بە آن نپرداختند. تشید فشار و خفغان، افزایش اعدام ها، پرتر کردن زندانها از مبارزان آزادیخواە، افزایش محاکمات مخالفان و منتقدین، آزاد سازی قیمتها و اجرای سیاست شوک درمانی، افزایش بی قانونی، تشدید سرکوب دگر کیشان، محدود کردن دسترسی بە اینترنت، بە اجرا گذاشتن طرح حجاب و عفاف. دولت یکدست ایدەآل علی خامنەای در واقع برای پیشبرد همین امور رخصت فعالیت یافت. از این لحاظ می توان گفت دولت رئیسی موفق تر از سلف خود عمل کردە است!

برآورد هزینه های "تضمین اشتغال" در یک جامعۀ پیشرفته معمولاً دست پائین را گرفته اند. مثلاً گوردون هزینۀ ناخالص این طرح را برای امریکای سال 1997 79میلیارد دلار برآورد می کند، و ورای این هزینه را برای سال 1998 100 میلیارد دلار تخمین می زند. مطئناً این ارقام تخمینهای جداً دست پائینی اند، زیرا صراحتاً هزینه های سرمایه گذاری و مدیریت را شامل نمی شوند. هزینۀ "تضمین اشتغال" پرسشهائی را در بارۀ امکان تداوم آن به لحاظ اقتصادی و خاصه در بارۀ منابع ممکن برای تأمین این هزینه برانگیخته 

با تشدید سرکوب رژیم قادر نیست از باتلاق بحران ها خود را بیرون بکشد. اگر می شد چنین کرد دامنە اعتراضات این همە از لحاظ اجتماعی گستردە نمی شد. رژیمی کە از کودک مهد کودکی گرفتە تا پیرمرد بازنشستە اهوازی احساس وحشت می کند، فاقد آیندە است و فاتحەاش خواندە است. این را خوب است آنهایی کە مجری دستگاە سرکوب هستند بدانند و تا دیر نشدە حساب خود را از عامران سرکوب جدا کنند.

رهبران شورای هماهنگی تشکلهای صنفی معلمان بارها بە طرح مورد اشارە وزیر آموزش و پرورش بە دلیل اینکە طرحی سرهم بندی شدە است و متضمن تامین حقوق معلمان و فرهنگیان نیست اعتراض کردە بودند و تظاهرات وسیعی توسط معلمان در دە ها شهر علیە طرح دولت انجام شد. بی جهت نیست کە شروع طرح را زمانی در نظر گرفتەاند کە اکثر رهبران شورای هماهنگی در زندان هستند و برای اینکە بە خواست نیروهای امنیتی مبنی بر وابستە بودن بە کشورهای خارجی و نوشتن توبە نامە تن در دهند زیر شدیدترین فشارها قرار دارند.دولت می خواهد در غیاب رهبران شورای هماهنگی طرح مد نظر خودش را بە فرهنگیان در واقع حقنە نماید. با این وصف بعید است بتواند بە اعتراضات معلمان پایان بدهد.

حجاب اجباری مسئلەای نیست کە کسی بتواند برای مدت زیادی آن را بە زنان آزادە و مبارز ایران تحمیل نماید. در این مبارزە البتە اکثریت مردم و نیروهای دمکراتیک زنان کشور را تنها نگذاشتە و نخواهند گذاشت. این هم حقیقت ندارد کە اکثریت زنان محجبە مخالف آزادی حجاب هستند. در گذشتە کە حجاب اجباری نشدە بود زنان با حجاب با بە اصطلاح زنان بی حجاب در کشور ما در کنار هم کار و زندگی می کردند و خصومتی بر سر پوشش میان آنان وجود نداشت. حجاب داشت بتدریج از بین می رفت و مادران بسیاری از ما حجاب داشتند ولی خواهرا نمان بی حجاب بودند.

کار تحقیقی در میان طرفداران "تضمین اشتغال" اساساً بر طراحی آن و ارائۀ مدلهای ایده‌آلی از تأثیرات آن بر اقتصاد کلان متمرکز شده است، در حالی که منتقدان بر جنبه‌های منفی بالقوۀ آن بر اقتصاد کلان، و اقتصاد سیاسی انواع مشاغلی مکث کرده اند، که "تضمین اشتغال" می تواند عرضه کند. هدف فصل حاضر تشریح زمینه‌های اقتصادی و فکری ظهور"تضمین اشتغال"، ارائۀ خلاصه ای از  استدلالات طرفداران آن و معرفی برخی از انتقادات رایج به آن است.

عجیب نیست کە در اوج اعتراضات متحدانە کارگران در فولاد پس از بی نتیجە ماندن انواع فشارها و تهدیدها برای بر هم زدن اتحاد و همبستگی کارگران با علم کردن شورای اسلامی قصد دارند در میان کارگران کە بخاط همبستگی، اتحاد و مبارزات شان نمونە محسوب می شوند تفرقە ایجاد کنند تا بتوانند مطالبات کارگران را بی پاسخ بگذارند. 

مشکل اصلی کارگران منطقە پارس جنوبی نداشتن تشکل مستقل است. بهمین جهت بە رغم موقعیت خاص و ویژە شغلی شان بخاطر فقدان تشکل مبارزات شان بی نتیجە می ماند. بهر صورت با کارزار و بدون تشکل مستقل بە نظر نمی رسد کارفرمایان تن بە مطالبات کارگران بدهند. 

این حداقل خواست کارگران است کە بخواهند بە اندازە کارگران رسمی و مس سرچشمە بە آنان دستمزد دادە شود و از امنیت شغلی برخوردار شوند کە کارفرما نتواند هر وقت طلب حق کردند، آنان را دستە دستە اخراج و یا روانە زندان کند. بە این مناسبات ضد انسانی کە بی شباهت بە مناسبات بردە داری نیست باید پایان دادە شود. کارگری کە نتواند حق و حقوق خود را در این نظم جهنمی بە دست آورد لاجرم بفکر بر هم زدن اساس آن و استقرار مناسباتی می افتد کە حق و حقوق و امنیت اش را بتواند تامین کند.

"تضمین اشتغال" را می توان یک شکل "وارونه" از تضمین درآمد پایه در نظر گرفت. این هر دو پاسخی به کمبود مزمن شغل در اقتصادهای مدرن و فقر و ناامنی ناشی از آن اند، اما به دو شیوۀ خلاف هم. تضمین درآمد پایه با تأمین مستقیم درآمد، فقدان درآمد ناشی از عدم اشتغال یا اشتغال ناامن را برطرف می کند. تضمین اشتغال نیز با ایجاد مستقیم شغل به همین مشکل پاسخ می دهد. 

در ٢٩ تیر ماە سرانجام پس از مدتها امتناع رئیس مجلس فرمایشی حکومت از ابلاغ مغایرت تصمیم دولت در خصوص میزان افزایش حقوق بازنشستگی قالیباف بواسطە گسترش سراسری مبارزات خیابانی بازنشستگان و رادیکالیزە شدن روز افزون مبارزات آنان، مجبور شد حکم غیر قانونی بودن تصمیم دولت را ابلاغ کند.

متاسفانە همین نقطە ضعف کارگران است و نداشتن تشکل موجب می شود کە کارفرمایان بعد از مدتی زیر تعهدات خود بزنند. بە هر حال چنین دست آوردی بە رغم نداشتن تشکل حائز اهمیت است. قطعا اگر این کارگران تشکل داشتند نتیجە بە مراتب بهتری از اعتصاب شان می گرفتند. بە امید اینکە در نتیجە این تجربیات امر سازمانیابی جدی تر گرفتە شود.

سندیکای کارگران شرکت واحد، خواستار رسیدگی فوری پزشکی به رضا شهابی و حسن سعیدی و آزادی بی قید وشرط تمامی کارگران و معلمان و دیگر دربندان این پرونده میباشد.

روشن است که نتوانستیم همه خواستهایی که اعلام کرده بودیم را محقق کنیم اما موفق شدیم در عسلویه و بوشهر شیفت کاری ۲۰ روز کار و ۱۰ روز استراحت را به خیلی از پیمانکاران بقبولانیم و این یک موفقیت خوب بود.
در مورد افزایش دستمزد هم دستاوردها در بعضی پروژه ها قابل توجه بود. ما تا قبل از این اعتصاب حداکثر ۱۶ میلیون تومان حقوق می گرفتیم اما اکنون به عنوان نمونه به چند شرکت و پیمانکاری و مبالغ تعیین شده اشاره می کنیم :
پیمانکاری خوشکام ۲۴ میلیون...