کارگری

تعاونیها نوع خاصی شرکت اند: می توانند کوچک باشند یا بزرگ، ملی باشند یا چندملیتی، انتفاعی باشند یا غیرانتفاعی. تعاونیها نوع خاصی شرکت اند، زیرا در تملک خصوصی نیستند، اما همچنین به جامعه و به دولت نیز تعلق ندارند. یک تعاونی به معنای واقعی کلمه مشارکت برابر کسانی است که هم صاحب و سرمایه گذار آن اند، هم عضو یا مشتری یا کارگر آن.

در تمام دوران زندگی ام در پیش از انقلاب فقط یک بار، آنهم مخفیانه، وقتی در اصفهان در یک کارخانه کارگری می کردم به دعوت یک کارگر همکارم که هوادار حزب توده ایران بود، در بیرون شهر اصفهان با تعداد ده، دوازده نفر کارگر ۱۱ اردیبهشت روز جهانی کارگر را جشن گرفتیم. ما عموماً به علت غیر اصفهانی بودن مورد بی احترامی همکاران اصفهانی قرار می گرفتیم و کارفرما هم از این وضعیت سوءاستفاده می کرد. دربین همکاران یک نفر پیرمرد بود که رفتارش با ما غریبه ها احترام آمیز ومهربانانه بود.

شعار سمبولیک مارکس و انگلس در مانیفست حزب کمونیست "کارگران سراسر جهان متحد شوید" اگرچه تحقق عملی پیدا نکرد اما توانست به شعار سراسری و همبستگی تمام کارگران جهان در اول ماه مه تبدیل شود. همچنین در محدوده جغرافیایی هر کشوری، کارگران را به درجاتی حول خواسته های مشترک در سندیکاها و اتحادیه های کارگری متحد و سازماندهی کند.

دفتر حاضر مجموعه ای شامل دو مقاله در بارۀ کار بی ثبات است. مقالۀ نخست با مکث بر پژوهشهای نظری، تفاسیر مختلفی را که از نقش کار بی ثبات در تاریخ سرمایه داری توسط محققان اجتماعی-اقتصادی، حقوقی و اخیراً توسط مورخان، و محققان فمینیسم و پسااستعمار ارائه شده اند، با هم مقایسه می کند. دومین مقاله بر تجربیات عملی یک فعال اتحادیه ای در این باره اتکا دارد. کوشش هر دو مقاله پاسخگوئی به این سؤال است: "آیا کار بی ثبات محصول شرایط تاریخی خاصی مانند پست فوردیسم و ​​نئولیبرالیسم است یا یک قاعدۀ واقعی در نظام سرمایه داری؟"

گروه اخیر خاصه در میان کسانی که مناسبات کار را در "جنوب جهانی"، یا با رویکردی فمینیستی، حساس به وضع و حقوق زنان کارگر، و نیز در میان کارگران مهاجر می پژوهیده اند، حضور قابل توجهی دارد. آنها نشان داده اند که نه در کشورهای در حال توسعه، و نه در عرصۀ کار زنان و در میان کارگران مهاجر، حتی در کشورهای توسعه یافته، نمی توان از شیوۀ استاندارد مناسبات استخدامی به تعبیری که در بالا آمد، سخن گفت.

توضیح: گروە کار کارگری حزب چپ ایران (فدائیان خلق) هر سالە به مناسبت اول ماە مە گزارشی را در مورد وضعیت جنبش کارگری ایران جهت اطلاع احزاب و اتحادیە های کارگری جهان و دیگر علاقمندان بە چند زبان تهیه می کند. نوشتۀ حاضر متن فارسی گزارش سال گذشته، از مە ٢٠٢١ تا مە ٢٠٢٢، است.

روز کارگر امسال را بە روز اعتراض دستە جمعی بە استبداد و بیعدالتی، اعتراض بە ممنوعیت برگزاری اجتماعات در روز جهانی کارگر و زیر پا نهادن حق تشکل و اعتصاب، اعتراض بە سیاست بی‌حقوق‌سازی نیروی کار، بە تغییر قانون بازنشستگی، بە منجمد کردن دستمزدها در زیر خط فقر، بە عدم پرداخت بە موقع دستمزدها و منطقەای و توافقی کردن آن بە قراردادهای اسارتبار تبدیل کنیم

این جنگ عادلانه نیست؛ جنگ کارگران و زحمتکشان نیست؛ بر عکس بر ضد منافع مردم زحمتکش اکراین، روسیه و سراسر جهان است. بیایید تا علیه همه جنگها در جهان و برای صلح مبارزه کنیم.

جهت در روز جهانی کارگر، که نظام حاکم همه ساله مانع برگزاری آن می‌شود، لازم است که ما کارگران شاغل و بازنشسته، معلمان، زنان، جوانان دانشجویان و ... با اتحاد و همبستگی هرچه بیشتر و اتکا به سازماندهی و تشکل‌های مستقل خود و از این طریق گسترش مبارزات خویش، خواست‌های خود را به طور صریح و روشن اعلام نموده و با توجه به این وضعیت، همه هم طبقه‌ای‌های خود و پشتیبانان جنبش کارگری را به اتحاد عمل برای گسترش و تعمیق مبارزه حول محورهای زیر دعوت کنیم:

پنج تشکل دموکراتیک و سیاسی شامل: اروپرس، انجمن دوستی ایران و بلژیک ، انجمن فرهنگی و اجتماعی پرسپولیس، جمهوري خواهان سکولار و دمکرات ایران در بلژيک و حزب چپ ایران (فدائیان خلق)- بلژیک در جشن اول ماه مه روز کارگر که توسط یکی از بزرگترین سندیکاهای کارگری بلژیک اف.ژ. ت. ب.، در بروکسل برگزار می شود به صورت مشترک در بروکسل شرکت خواهند کرد

روز کارگر روز اعتراض دستە جمعی بە استبداد و بی عدالتی، اعتراض بە ممنوعیت برگزاری اجتماعات در روز جهانی کارگر و زیر پا نهادن حق تشکل و اعتصاب، اعتراض بە سیاست بی حقوق سازی نیروی کار، بە تغییر قانون بازنشستگی، بە منجمد کردن دستمزدها در زیر خط فقر، بە ندادن بە موقع دستمزدها و منطقەای و توافقی کردن آن، بە قراردادهای اسارتبار موقت، بە کار شرکتی و پیمانی، بە تبعیضات جنسیتی و مزدی، بە خصوصی سازی و خصوصی سازی تامین اجتماعی و ناکارآمد کردن بیمە های درمانی وتداوم غارت تامین اجتماعی وبە کار کودک است

این رساله زیربنای تئوریک طرحهای مختلف ناظر بر تضمین اشتغال، و تجربیات عملی حاصل از سیاستهای اشتغال کامل در امریکا، سوئد، هند، آرژانتین و فرانسه را بررسی می کند. تحولات نظری و سیاسی این تجربیات بر زمینۀ تاریخی شان ترسیم شده اند. رساله با طرح برخی سؤالات در زمینۀ اقتصاد سیاسی جهانی، که هنوز باید به آنها پرداخته شود، به پایان می رسد.

 در این میان کارگران اگر بطور یک پارچە و گستردە با طرح کاهش دستمزدها مبارزە نکنند طرح ارتجاعی و ضد کارگری کاهش دستمزدها عملی خواهد شد. هم اکنون کارفرمایان شرکتهای پیمانکاری نفت و پتروشینی با وجود اینکە بطور رسمی مصوبە مزدی تغییر دادە نشدە بە کارگران گفتەاند حاضر نیستند  بیش از ١٠ درصد دستمزدها را افزایش دهند

اعتراض سراسری معلمان کە بە دعوت شورای هماننگی تشکلهای صنفی فرهنگیان در یکم فروردین برگزار شد مهمترین رویداد کارگری هفتە بود. اعتراضات  در شرایطی برگزار شد کە خیابانهای محل تجمع ها از قبل توسط نیروهای امنیتی قرق شدە بود و شرکت کنندگان از هر سو تحت فشار و سرکوب و تهدید قرار داشتند و دەها تن از آنان توسط نیروهای امنیتی بازداشت و شمار بزرگتری از سوی ماموران امنیتی مورد ضرب و شتم قرار گرفتند. در تهران و برخی شهرهای دیگر حتا رفت و آمد در اطراف محل تجمع ممنوع بود.

خواست ما کارگران پروژه ای و پیمانی کوتاه شدن دست پیمانکاران و لغو قوانین برده وار مناطق ویژه اقتصادی در مراکز نفتی است.

شورای هماهنگی به تمام فرهنگیان شاغل و بازنشسته در ایران فراخوان می‌دهد که درتجمع روز پنجشنبه، اول اردیبهشت ۱۴۰۱، قدرتمندانه  و متحد شرکت نمایند.

دوستان ،علاقه مندان به روز جهانی کارگر،همراهان عزیز  اول ماه مه (یازده اردیبهشت) روز جهانی کارگر را به شکل مجازی جشن می‌گیریم. از شما دعوت می‌کنیم تا با ما همراه باشید.

منتها قضیە این است کە دولت خود عامل اصلی گرانی هاست. چرا کە با گران کردن ارز، حذف ارز ترجیحی و سوبسید کالاهای اساسی باعث گران شدن واردات و تولیدات داخلی شدە اما در همان حال می خواهد با زور و قلدری قیمت کالاها...

جنبش کارگری باید در کانون چنین تلاشی قرار گیرد، زیرا استثمار نیروی کار همچنان و همچون در گذشته، هسته اصلی مناسبات تولید سرمایه داری است. اما کارگران تنها محرکهای تحول اجتماعی نخواهند بود. پیش از آن که نیروی کار بتواند پتانسیل کامل خود را در شرایط بین‌المللی برای چالش‌های قرن بیست و یکم به کار گیرد، باید در میان همه نوع تقسیماتی - از قبیل کارگران رسمی و غیررسمی، زن و مرد، بومی و مهاجر، شمال و جنوب - پل ایجاد کرد.

در ارتباط با اعتراضات کارکنان مخابرات در تهران و مشهد یگان ویژە ضد شورش نقش گارد خصوصی سرداران سپاە را بازی کرد. حملە بە تجمعات مطالباتی غیر مسلحانە از طرف هر نهادی کە صورت بگیرد غیر قانونی و محکوم است، اما اینکە چرا یگان ویژە از میان همە اعتراضات بە کارکنان و بازنشستگان شرکت مخابرات حملە کردە بعید است دلیل دیگری بە غیر از دفاع ویژە از مالکیت و منافع سرداران سپاە در مخابرات داشتە باشد.

ماموران امنیتی در آستانه فرا رسیدن اول ماه مه ( روز جهانی کارگر) و دوم ماه مه که در ایران روز معلم است، دست به این اقدامات می‌زنند. چگونه می‌توان پذیرفت که این اقدامات برای ساکت کردن معلمان و علیه آزادی بیان نیست؟

فدراسیون ملی آموزش، فرهنگ و کارآموزی مبارزه کارگری که عمیقاً به آزادی‌های اساسی، دمکراتیک و سندیکایی پایبند است، جرم‌انگاری فعالیت های سندیکایی را محکوم می‌کند. فدراسیون ما نگران معلمان دستگیر و احضارشده در ایران است و مخالف هرگونه اقدامی‌ست که ابراز عقیده را برنمی‌تابد

روز ۲۳ فروردین ماه گروههایی از بازنشستگان نفت مقابل ساختمان صندوق‌های بازنشستگی، پس‌انداز و رفاه کارکنان نفت در شهرهای تهران، کرمانشاه، اهواز، کرج و چند شهر دیگر تجمع اعتراضی برگزار کردند

 بزرگداشت اول ماه مه روز جهانی کارگردر کانادا

بیایید در کنار هم قطعنامه سراسری اول ماه مه داشته باشیم و درد مشترک مان را فریاد کنیم. برای پایان دادن به این بربریت اتحاد سراسری مان را به نمایش بگذاریم و بدین گونه روز جهانی کارگر را به روز اعتراض خود علیه وضعیت نابسامان معیشتی و زیستی مان تبدیل کنیم." معیشت، منزلت، حق مسلم ماست " 

روز شنبه ۲۰ فروردین، کارگران مدت معین شرکت های پتروشیمی تابعه هلدینگ خلیج فارس اقدام به تجمع اعتراضی در منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی ماهشهر نمودند. این کارگران پس از سال‌ها پیگیری قانونیِ مطالبات برحق خود بی‌نتیجه ماندن تمامی اقدامات خود، برای انعکاس صدای اعتراضشان نسبت به موارد زیر دست به تجمع زدند

آلترناتیو جنگ صلح است و حل مناقشە از طریق مذاکرە و احترام متقابل بە حق حاکمیت ملل بر سرزمین شان است. راە حل پایدار و عادلانە دیگری وجود ندارد. بهمین جهت کارگران روسی، اوکراینی، اروپایی و امریکایی و بقیە کشورهای جهان آن نیرویی هستند کە  بایستی پرچم صلح را در کشورهای خود برافرازند و بجای موضعگیری لە یا علیە یکی از طرفین این جنگ کە جز بدبختی و فقر و دشمنی بی جهت و زیانبار برایشان ندارد، علیە این جنگ و برای پایان دادن بە آن و برقراری صلح وارد عمل شوند. بگذار فریاد نە بە جنگ و تجاوز، آری بە صلح و آزادی در روز جهانی همبستگی کارگران در سراسر جهان طنین انداز شود.

با این حال باید تصریح کرد که هیچ قانون آهنینی بر نحوه واکنش اتحادیه های کارگری نسبت به یک بحران حاکم نیست. در اثر یک بحران، ممکن است چشم اندازهای جدیدی پدیدار شوند، اتحادهای جدیدی شکل گیرند و رهبران آینده نگر تازه نفسی پا به میدان بگذارند. اگر "کار" را یک جنبش اجتماعی بدانیم، آنگاه باززایی دائمی آن را درک خواهیم کرد. جنبش بین‌المللی کارگری از اواسط دهه 1990 به این سو، گرچه هنوز خسته و فرسوده از ویرانگریهای شب دیرپای نئولیبرالی بود، اما به آرایش و صف بندی مجدد خود برخاسته است

با وجود هزاران اعتراض جانانە تنها در یک سال گذشتە اکثر کارگران و مزد و حقوق بگیران در زیر خط فقر زندگی می کنند، فاقد امنیت شغلی و اجتماعی هستند و از حقوق سندیکایی خود بکلی محروم و مبارزات آنان عمدتا تدافعی هستند. این وضع می تواند تنها توسط خود کارگران دگرگون گردد. ایجاد هماهنگی میان خواستەها، سازماندهی همزمان اعتراضات و اعتصابات، تحکیم و تقویت همبستگی میان طیف های جنبش مزدبگیران و سازماندهی تشکلهای سندیکایی مستقل و گسترش اعتصابات و تلاش برای جلب حمایت و همراهی جنبش های مردمی از مبارزات ، می تواند وضعیت موجود را زیر ورو کند.

در ١٤ فروردین کارگران کارخانە سایپا در آذربایجان بە منظور نشان دادن مخالفت و اعتراض خود نسبت بە فروش کارخانە اعتصاب و خواستار لغو این تصمیم توسط دولت شدند. نگرانی کارگران آن است کە بعد از واگذاری کارخانە حق و حقوق و سوابق کاری شان توسط خریدار پایمال شود و امنیت شغلی شان از بین بردە شود یا کارخانە بە سرنوشت بسیاری از کارخانە های واگذار شدە سر انجام اش بە تعطیلی بکشد.

از نظر حکومت شرایط بین المللی بعد از جنگ اوکراین بە نوبە خود فضا را برای تشدید سرکوب و اختناق مساعدتر نمودە است. با این همە اینکە حکومت بتواند برنامە اش را بە پیش ببرد بە عوامل متعددی و از همە مهمتر بە گستردگی مقاومت مدنی، تطبیق سازماندهی و ساختار های نهادهای پیشبرندە اعتراضات و اتخاذ تاکتیک های مبارزاتی متناسب با شیوەهای سرکوب بستگی دارد. بهر صورت وضعیت داخلی بە شکلی نیست کە رژیم بتواند بە آسانی بر اعتراضات و بحرانها فائق آید.

تحولاتی مانند "چارچوب جهانی برای موافقتنامه ها" نتیجۀ درک این واقعیت بودند که تکیه بر چانه زنی جمعی قدیم که در سطح ملی انجام می گرفت، دیگر به بن بست رسیده است، و این که کارگران به استراتژیها، تاکتیکها و روشهای سازمانی جدید نیاز داشتند. بسیاری از رهبران اتحادیه های کارگری، با توجه به ناکافی بودن شیوه های سازماندهی به روال سابق، دست به فراخوان برای همبستگی جهانی زدند. آنها "وضعیت ویژه" نیروی کار را در کنار دولت و کارفرمایان، یعنی همان سه جانبه گرائی معروف ابداع شده توسط سازمان بین المللی کار، را زیر سوال بردند

اعتراض و نارضایتی در میان پرستاران و کادر درمانی بسیار وسیع و گستردە است. شرکتهای دلال نیروی انسانی طی سالهای گذشتە با اعمال و رفتار استثمارگرانە شان نقش اصلی را در بی حقوق سازی کادر درمانی و نارضایتی و مهاجرت پرستاران از کشور داشتە و دارند. وزارت بهداشت و درمان نیز عملا بە جولانگاە شرکتهای دلال نیروی کار تبدیل شدە است. وجود ١٢ نوع قرار داد شغلی تبعیض آمیز در حوزە کار پرستاری خود دلیلی بر تسلط شرکت های خصوصی دلال بر وزارت بهداشت و درمان است

اعتراض دوبارە کشاورزان اصفهانی پس از سرکوب وحشیانە آخرین اعتراض بزرگ آنان در بستر زایندە رود و خیابانهای مرکزی اصفهان بار دیگر نشان داد کە با سرکوب و حشیانە مطالبات بە حق مردم نمی توان بە اعتراضات آنان پایان داد.

روز سه شنبه ۹ فروردین، کارگران بازنشسته صنعت نفت خواسته هایشان در سال ۱۴۰۱ را در ۲۲ بند بقرارزیر رسانه ای کردند

پیداست کە این بار نیز شعار سال خامنەای سرنوشت بهتری از شعارهای سالهای گذشتە اش پیدا نخواهد کرد. زیرا مانند موارد پیشین نە اثری از تدارک امکانات و ملزومات آن در دست است و نە شرایط یک کشور تحریم شدە اجازە این کار را می دهد. در کشور هم فعلا چنان تغییری در حال انجام نیست کە اجرای چنین شعارهایی را میسر سازد. دولت کارگزار ولی فقیە هم ضعیفتر و فاسدتر از آن است کە ظرفیت انجام چنین اموراتی را بتواند بە عهدە بگیر و از پس آن برآید. کما اینکە دولتهای پیشین نیز نتوانستند شعارهای سالیانە قبلی خامنەای را بە عمل درآورند.