سالن کلارا کامپوامور کنگره نمایندگان اسپانیا
مادرید · ۲۸ سپتامبر ۲۰۲۶
انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر در اسپانیا
مراسم چهارمین سالگرد جنبش «زن، زندگی، آزادی»
مراسم فراموش‌نشدنی همبستگی بین‌المللی و تأکیدی استوار بر این حقیقت که دفاع از حقوق بشر مرز نمی‌شناسد.
سالن کلارا کامپوامور در کنگره نمایندگان اسپانیا، روز ۲۸ سپتامبر، میزبان مراسمی به مناسبت چهارمین سالگرد جنبش «زن، زندگی، آزادی» بود. این مراسم با مشارکت انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر در اسپانیا و به ابتکار و با حمایت گروه پارلمانی حزب سوسیالیست اسپانیا برگزار شد.
از ساعت ۱۸:۳۰ و به مدت تقریباً دو ساعت، نمایندگان نهادهای مختلف، فراکسیون‌های پارلمانی، سازمان‌های مدافع حقوق بشر، اتحادیه‌های کارگری، نویسندگان، هنرمندان، نمایندگان جامعه مدنی و اعضای جامعه ایرانی گرد هم آمدند تا یاد ژینا مهسا امینی و مبارزه شجاعانه زنان ایرانی را گرامی داشته؛ همچنین یاد قربانیان سرکوب و تمامی کسانی را که همچنان برای آزادی، برابری و حقوق بشر در ایران مبارزه می‌کنند، زنده نگه بدارند
این مراسم فرصتی برای نگاهی به گذشته، اما در عین حال نگاهی به حال و آینده بود. در این دیدار، سخن سیاسی و پارلمانی در کنار شعر و موسیقی قرار گرفت و سالن کلارا کامپوامور را به فضایی برای همبستگی و بیان فرهنگی تبدیل کرد.
کنگره نمایندگان اسپانیا مکانی در دفاع از حقوق بشر
اجرای مراسم بر عهده آمپارو کلیمنت و کارلوس اولایا بود که در طول برنامه، بخش‌های مختلف مراسم را همراهی کردند و به این رویداد بُعدی شاعرانه و فرهنگی نیز بخشیدند.
مراسم با سخنان ماریا لوئیسا گارسیا، سخنگوی امور همکاری‌های بین‌المللی گروه پارلمانی حزب سوسیالیست، آغاز شد.
او در سخنان خود بر پایمال شدن حقوق بشر و حقوق زنان در ایران و همچنین تداوم سرکوب و صدور احکام اعدام تأکید کرد. وی همچنین نگرانی خود را درباره وضعیت اقلیت‌های قومی و مذهبی، به‌ویژه جامعه بهایی، بیان کرد.
ماریا لوئیسا گارسیا در سخنان خود همچنین به وضعیت محبوبه شعبانی اشاره کرد؛ که در همان روز اطلاعاتی دریافت کرده بود و نگرانی خود را از احتمال اجرای حکم اعدام صادرشده علیه وی ابراز داشت. این موضوع بخشی از انتقاد او نسبت به تداوم صدور احکام اعدام و پیگرد افرادی بود که در اعتراضات دی ماه ایران مشارکت داشته یا به آن‌ها مرتبط دانسته می‌شوند.
افتتاح رسمی مراسم با سخنرانی فرانسینا آرمِنگول، رئیس کنگره نمایندگان اسپانیا، همراه بود و حضور او به این نشست اهمیت ویژه‌ای بخشید.
فرانسینا آرمِنگول در آغاز، به حاضران خوشامد گفت و از انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر در اسپانیا و فراکسیون پارلمانی حزب سوسیالیست برای سازمان‌دهی این مراسم تشکر کرد.
رئیس کنگره، وضعیت زنان ایرانی را در چارچوب گسترده‌تری از تحولات بین‌المللی قرار داد. او در اشاره به نابرابری‌های موجود در دسترسی زنان به قدرت سیاسی، اقتصادی و حوزه‌های مرتبط با امنیت، بر تداوم تمرکز قدرت در دست مردان تأکید کرد.
اما محور اصلی سخنان او، اهمیت برگزاری این مراسم در پارلمان اسپانیا بود:.
به همین دلیل، بسیار معنادار است که امروز در اینجا، در کنگره نمایندگان، در خانه حاکمیت مردم، گرد هم آمده‌ایم تا یاد و ادای احترام کنیم و بیش از همه، تعهد خود را به دفاع از مبانی حقوق بشر اعلام کنیم.
فرانسینا آرمِنگول کنگره را نه تنها مکانی برای تصویب قوانین، بلکه فضایی دانست که جامعه دموکراتیک می‌تواند خود را در آن بازشناسد و برخورداری مردم از حقوق شهروندی شأن در آن به تضمین‌های واقعی تبدیل شود.
او یکی از پیام‌های محوری این مراسم را چنین بیان کرد
«دفاع از حقوق بشر مرز نمی‌شناسد.»
رئیس کنگره بدین ترتیب دفاع از حقوق زنان ایرانی را با مسئولیتی گسترده‌تر برای نهادهای دموکراتیک پیوند داد و یادآور شد که کرامت زنان در ایران، مسئولان و فعالان نهادهای دموکراتیک اسپانیا را نیز مورد خطاب قرار می‌دهد.
او یاد ژینا مهسا امینی را گرامی داشت؛ دختر نو جوانی که نامش به نماد جنبشی تبدیل شد که در سپتامبر ۲۰۲۲ شکل گرفت، و همچنین یاد شمار زیادی از افرادی را که از آن زمان تاکنون قربانی پیگرد، زندان، شکنجه یا مرگ شده‌اند، گرامی داشت.
فرانسینا آرمِنگول در سخنان خود بر ماهیت عمیقاً تحول‌آفرین جنبش «زن، زندگی، آزادی» و نقش محوری زنان ایرانی تأکید کرد و خاطرنشان ساخت که مبارزه زنان ایرانی را نمی‌توان صرفاً مسئله‌ای مربوط به پوشش دانست، بلکه باید آن را مطالبه‌ای برای کرامت، آزادی و برابری تلقی کرد.
فرهنگ در برابر سکوت
یکی از ویژگی‌های برجسته این مراسم، حضور شعر، ادبیات و موسیقی بود.
فرانسینا آرمِنگول نیز در سخنان خود به این موضوع اشاره کرد::
این‌که امروز شعر، ادبیات و موسیقی همراه ما هستند، خود شکلی از پاس داشتن زندگی است در برابر کسانی است که می‌خواهند سکوت را تحمیل کنند.
و افزود
فرهنگ می‌تواند در جایی که دیگران می‌خواهند دیوارهای ترس برپا کنند، پل هایی بسوی آزادی ایجاد کند.
فروغ فرخزاد: صدای شاعرانه یک زن ایرانی
در بخش‌های مختلف مراسم، آمپارو کلیمنت و کارلوس اولایا اشعاری از فروغ فرخزاد، یکی از چهره‌های بزرگ شعر مدرن ایران، را دکلمه کردند.
فروغ فرخزاد جایگاهی منحصربه‌فرد در فرهنگ معاصر ایران دارد. آثار او بسیاری از قراردادها و سنت‌های ادبی و اجتماعی زمان خود را درهم شکست و تجربه زنانه، عشق، خواست آزادی، تنهایی و جست‌وجوی هویت را به موضوع شعر تبدیل کرد.
از این رو، حضور اشعار او در مراسمی که به زن، زندگی و آزادی اختصاص داشت، معنایی عمیق و ویژه پیدا کرد.
صدای آمپارو کلیمنت و کارلوس اولایا در حال دکلمه اشعار فروغ فرخزاد در سالن کلارا کامپوامور، لحظاتی بسیار نمادین پدید آورد: صدای یک شاعر زن ایرانی در قلب یک نهاد دموکراتیک اسپانیا.
حضور نویسنده و روزنامه‌نگار، خولیا ناباررو، نیز این بُعد فرهنگی را تقویت کرد. حضور او این امکان را فراهم آورد که نگاه ادبیات و ارزش کلام مکتوب به‌عنوان ابزاری برای شناخت واقعیت‌های دیگر، یادآوری و نزدیک کردن تجربه کسانی که مورد پیگرد و نقض حقوق قرار گرفته‌اند به جامعه اسپانیا و مشخصا این مراسم افزوده شود.
خولیا ناباررو گفت:
«در خط مقدم مبارزه برای آزادی ــ با حروف بزرگ ــ زنان در سراسر جهان قرار دارند.»
او در اشاره به جنبش «زن، زندگی، آزادی» افزود
«روزی که این کلمات را شناختم، آن‌ها را از آنِ خود کردم.»
خولیا ناباررو سپس با اشاره به حضور رئیس کنگره، نمایندگان فراکسیون‌های پارلمانی، نمایندگان سازمان‌های کارگری ، اجتماعی و مدافعان حقوق بشر در این مراسم، تأکید کرد که امیدوار است به زنان ایرانی «طنین این پیام برسد که تنها نیستند.»
خولیا ناباررو سپس خطاب به فریبا احسان از او خواست این پیام را به زنان ایرانی برساند::
«ما اینجا هستیم، می‌خواهیم از شما حمایت کنیم. ما نیز بخشی از جنبش زن، زندگی، آزادی هستیم.»
یکی دیگر از بخش‌های بسیار معنادار این مراسم، ادای احترام ویژه به نرگس محمدی، برنده جایزه صلح نوبل سال ۲۰۲۳، بود؛ شخصیتی که فعالیت و زندگی او ارتباطی عمیق با دفاع از حقوق بشر و حقوق زنان در ایران دارد.
این اشاره ویژه به نرگس محمدی توسط آمپارو کلیمنت مطرح شد؛ او خواست که یاد و نام نرگس محمدی در حافظه و روح این مراسم حضور داشته باشد.
پس از آن، بیبیان اوگو ای کوربی، نماینده فراکسیون پارلمانی سومار، سخنرانی کرد.
او در سخنان خود به جنبش‌های مختلف اجتماعی که طی سال‌های گذشته در ایران شکل گرفته‌اند، به‌ویژه جنبش‌های سال‌های ۲۰۰۷، ۲۰۰۹ و ۲۰۱۷، اشاره کرد و سپس به سال ۲۰۲۲ پرداخت؛ سالی که قتل ژینا مهسا امینی به عاملی برای شعله‌ور شدن نارضایتی جامعه‌ای تبدیل شد که از تبعیض و نابرابری‌های اجتماعی رنج می‌برد.
او در این زمینه بر مشارکت و نقش محوری زنان تأکید کرد و گفت زنان رهبری ۱۴۰۰ مورد از ۱۵۰۰ تجمع و تظاهراتی را که در سال ۲۰۲۲ در خیابان‌های ایران برگزار شد، بر عهده داشتند.
وی همچنین تأکید کرد که نباید جنبش «زن، زندگی، آزادی» را تنها به مطالبه آزادی در زمینه پوشش محدود کرد، بلکه باید آن را مبارزه‌ای برای تمامی حقوق دیگر، از جمله حقوق اقتصادی، سیاسی و اجتماعی، و همچنین مبارزه گروه‌های اجتماعی، از جمله جامعه ال‌جی‌بی‌تی‌آی، دانست.
صدای جنبش کارگری و سندیکایی
یکی دیگر از سخنرانان مراسم، کارولینا بیدال، نماینده اتحادیه کارگری کمیسیون‌های کارگری اسپانیا
، بود.
کارولینا بیدال در آغاز سخنان خود از انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر برای دعوت به این مراسم تشکر کرد و تأکید نمود که رابطه میان کمیسیون‌های کارگری و انجمن، رابطه‌ای مقطعی یا اتفاقی نیست، بلکه رابطه‌ای است که بر پایه همبستگی و دفاع از حقوق بشر شکل گرفته است.
یکی از اصولی که او بر آن تأکید کرد، اهمیت شنیدن صدای کسانی بود که واقعیت ایران را از نزدیک می‌شناسند:
«شنیدن صدای سازمان‌ها و افرادی که واقعیت ایران را مستقیماً می‌شناسند، ضروری است.»
او توضیح داد که از دیدگاه کمیسیون‌های کارگری، وضعیت حقوق کار و حقوق سندیکایی ارتباطی عمیق با دفاع عمومی از حقوق بشر دارد.
کارولینا بیدال درباره محدودیت‌های آزادی سندیکایی و حق مذاکره جمعی سخن گفت و فعالیت‌های کمیسیون‌های کارگری رادر سازمان ملل متحد و در چارچوب همبستگی بین‌المللی کارگری یادآور شد.
سخنان کارولینا بیدال هنگامی که مستقیماً درباره زنان ایرانی سخن گفت، شدت و اهمیت ویژه‌ای پیدا کرد:
«برای کمیسیون‌های کارگری دفاع از حقوق بشر نمی‌تواند دفاع از برابری حقوق زنان را کنار بگذارد.»
او فراتر از این تأکید کرد که زنان ایرانی نباید تنها از منظر قربانیان سرکوب دیده شوند.
پیام او روشن بود:
زنان فقط قربانیان سرکوب نیستند. آنان کنشگران فعال مبارزه برای حقوق، سازمان‌دهی جمعی و تحول اجتماعی هستند.
این دیدگاه مستقیماً با روح جنبش «زن، زندگی، آزادی» پیوند دارد که زنان به‌عنوان قهرمانان تاریخ خود و عاملان تحول اجتماعی معنا پیدا می کنند.
کارولینا بیدال تعهد کمیسیون‌های کارگری را بخشی از یک برداشت فمینیستی و بین‌المللی‌گرا از جنبش کارگری دانست و آزادی سندیکایی، حق تشکل، مذاکره جمعی و مشارکت در زندگی عمومی را با دفاع کلی از آزادی‌ها مرتبط کرد.
سخنان او با جمله‌ای به پایان رسید که برای کلیت این مراسم معنایی ویژه داشت:
«ما نمی‌خواهیم به جای آنان سخن بگوییم؛ می‌خواهیم صدای آنان را همراهی کنیم.»
این جمله یکی از ایده‌های بنیادین این مراسم را خلاصه کرد: همبستگی بین‌المللی نباید جایگزین صدای کسانی شود که برای حقوق خود مبارزه می‌کنند، بلکه باید کمک کند این صدا شنیده شود.
ابعاد وسیع همبستگی سندیکایی و حضور نماینده اتحادیه عمومی کارگران.
بُعد سندیکایی این نشست همچنین با حضور مارکو پرز، مسئول امور خاورمیانه در اتحادیه کارگری عمومی کارگران، همراه بود. او ضمن تشکر از دعوت انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر در اسپانیا، یادآور شد که چهار سال پیش، هم‌زمان با آغاز جنبش «زن، زندگی، آزادی»، مراسم همبستگی با این جنبش در مقر اتحادیه عمومی کارگران در مادرید برگذار شد.
مارکو پرز با اشاره به جنگ کنونی که ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران آغاز کرده‌اند، گفت::
ما می‌دانیم چه کسانی بار سنگین این بحران را بر دوش می‌کشند، طبقه کارگر، به‌ویژه زنان؛ زنان نخستین کسانی هستند که شغل خود را از دست می‌دهند، هنگامی که همه چیز فرو می‌ریزد، بار مراقبت از خانواده را بر دوش می‌کشند و می‌بینند چگونه فضای تنفسی که به دست آورده بودند، بیش از پیش محدود می‌شود.
او همچنین با یادآوری اعتراضات شهروندان در ایران در دسامبر ۲۰۲۵ و ژانویه ۲۰۲۶ گفت:
هزاران نفر تصمیم گرفتند به دلیل وخامت شرایط زندگی به خیابان‌ها بیایند و پاسخ رژیم بار دیگر همان بود سرکوب بیشتر، خون بیشتر و کشته‌های بیشتر. امروز، در میانه جنگ، این سرکوب در حال تشدید است. جمهوری اسلامی هر روز چوبه‌های دار جدیدی برپا می‌کند. جنبش‌های مدنی، دموکراتیک و سندیکایی، که زنان بسیاری در رأس آن‌ها قرار دارند، مجبور به عقب‌نشینی شده‌اند. جنگ به بهانه‌ای ایده‌آل برای مشروعیت بخشیدن به این رژیم خون‌ریز تبدیل شده است.
مارکو پرز تأکید کرد که هدف اسرائیل در این جنگ تبدیل ایران به کشوری ویران‌شده است، همان‌گونه که با کشورهای دیگر انجام داده است، و یادآور شد:
زن، زندگی ، آزادی هرگز خواهان بمباران شدن ایران نیست؛ این جنبش خواهان کرامت، حقوق و پایان یافتن حاکمیت دینی است؛ امری که باید توسط مردم ایران تحقق یابد. تمامی شواهد نشان می‌دهد که این درگیری راه‌حل نظامی ندارد و تنها راه، مذاکره است، زیرا در شرایط جنگی امکان طرح چنین مطالباتی وجود ندارد.
او همچنین خواستار «پایان اعدام‌ها و آزادی زندانیان سیاسی‌ای شد که امروز تحت سرکوب جمهوری اسلامی قرار دارند؛ آزادی زنانی که به دلیل مقاومت در برابر تحمیل حجاب زندانی شده‌اند؛ آزادی کسانی که در اعتراضات شرکت کرده‌اند و آزادی فعالان سندیکایی که به دلیل دفاع از حقوق طبقه اجتماعی خود بازداشت شده‌اند.
عفو بین‌الملل: یادآوری، عدالت و پاسخگویی
این مراسم همچنین شاهد حضور استبان بلتران، نماینده عفو بین‌الملل اسپانیا، بود.
استبان بلتران سخنان خود را با تأکید براین ضرورت آغاز کرد که توجه جهانی تنها بر درگیری در تنگه هرمز و قیمت نفت متمرکز نشود و در نتیجه جنایات رژیم جمهوری اسلامی علیه مردم ایران نادیده گرفته نشود.
او در این زمینه گفت:
«ایران کشور فراموش‌شده‌ای نیست. آنچه فراموش شده، حقوق بشر در ایران است.»
نماینده عفو بین‌الملل بمباران‌های آمریکا و اسرائیل علیه ایران را به عنوان«نقض آشکار منشور سازمان ملل متحد» محکوم کرد و افزود که مقامات جمهوری اسلامی از این نقض‌ها برای ادعای وجود «شرایط جنگی» استفاده می‌کنند؛ شرایطی که به آنان امکان می‌دهد سرکوب را تشدید کنند.
استبان بلتران با یادآوری کشتارهای سال‌های ۲۰۱۴، ۲۰۱۷، ۲۰۱۹، ۲۰۲۲ و ۲۰۲۶، و با توصیف کشتار سال ۲۰۲۶ به‌عنوان بزرگ‌ترین مورد، افزود::
این سرکوب همچنین تأثیری تعیین‌کننده بر جوامع کرد و بلوچ داشته است. ۷۲ درصد کل قربانیان، از سپتامبر ۲۰۲۲ تا دسامبر همان سال، متعلق به جوامع کرد و بلوچ بوده‌اند؛ در حالی که این دو جامعه تنها ۱۵ درصد جمعیت ایران را تشکیل می‌دهند
او سپس تأکید کرد که عامل تداوم این کشتارها، مصونیتی است که مسئولان نیروهای سرکوب در ایران از آن برخوردارند.
نماینده عفو بین‌الملل گفت:
اکثر این مقامات ارشد همچنان در سمت‌های خود فعال هستند و بیشتر آنان پس از جنایات سال ۲۰۲۲ ارتقا یافته‌اند.
استبان بلتران بر اساس این استدلال‌ها گفت گزارش تازه منتشرشده عفو بین‌الملل، با حدود ۱۲۰۰ صفحه، ویژگی منحصربه‌فردی دارد؛ زیرا به‌صراحت ۸۷ مسئول رژیم، از جمله ۱۰ مقام ارشد، را مورد اتهام قرار داده و خواستار محاکمه آنان در سطح بین‌المللی شده است.
عفو بین‌الملل برای اجرای این پروژه، معتقد است سازوکار مربوطه باید توسط مجمع عمومی سازمان ملل متحد ایجاد شود، نه شورای امنیت، و باید برای محاکمه غیابی یا حضوری افرادی ایجاد شود که در ارتکاب جنایات علیه بشریت در سپتامبر ۲۰۲۲ دخیل بوده‌اند.
حضور عفو بین‌الملل در چهارمین سالگرد جنبش اهمیت ویژه‌ای داشت؛ زیرا یادآور شد که پیامدهای سرکوب اعتراضات همچنان موضوع اعتراض، پیگیری و نظارت بین‌المللی است.
انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر
انجمن ایرانی دفاع از حقوق بشر در اسپانیا نقشی مرکزی در این نشست داشت.
حضور فریبا احسان، رئیس انجمن، و پرویز شمسایی، که از طریق ویدئوکنفرانس در مراسم سخن گفت، این امکان را فراهم کرد که دیدگاه جامعه مدنی ایران و فعالیت‌هایی که از اسپانیا برای زنده نگه داشتن دفاع از حقوق بشر در ایران انجام می‌شود، در این مراسم منعکس شود.
این انجمن که سال‌هاست در اسپانیا برای دفاع از حقوق بشر و اطلاع‌رسانی درباره واقعیت ایران فعالیت می‌کند، این مراسم یادبود را به فضایی تازه برای دیدار و ارتباط میان نمایندگان نهادهای اسپانیایی و جامعه مدنی متعهد به دفاع از حقوق بشر در ایران تبدیل کرد.
موسیقی، احساس و امید
موسیقی کتی اوغلی بُعد فرهنگی دیگری به این نشست بخشید.
اجراهای موسیقی او با فضای عاطفی مراسم همراه شد و امکان داد فرهنگ ایرانی نه تنها از طریق سخن و شعر، بلکه از راه موسیقی نیز در این مراسم حضور داشته باشد.
ترکیب سخنرانی‌ها، ویدئوها، شعر و موسیقی باعث شد این مراسم ماهیتی متنوع پیدا کند و از یک مراسم صرفاً رسمی فاصله بگیرد.
مراسمی برای یادآوری وایجاد تعهد
در طول تقریباً دو ساعت، سالن کلارا کامپوامور شاهد حضور صداهای مختلفی بود که حول یک نگرانی مشترک گرد هم آمده بودند: وضعیت حقوق بشر و به‌ویژه حقوق زنان در ایران.
اما پیام حاصل از مجموعه سخنرانی‌ها، در عین حال، پیام امید و عزم و اراده نیز بود.
در اینجا می‌توان سخنان فرانسینا آرمِنگول را به یاد آورد که در پایان سخنان خود خواستار آن شد که شعار «زن، زندگی، آزادی» همچنان در سراسر جهان طنین‌انداز باشد:
«باشد که این کنگره امروز، بار دیگر، مکانی برای دیدار، همبستگی و امید باشد.»
و افزود:
باشد که شعار، زن، زندگی و آزادی، همچنان در سراسر جهان طنین‌انداز شود تا روزی به واقعیتی برای همگان تبدیل شود.
چاپ
افزودن دیدگاه جدید